درباره سولفیت سدیم
Sodium sulfite
جرم مولی: ۱۲۶.۰۴ گرم بر مول
نقطه ذوب: حدود ۳۳ درجه سانتی گراد
نقطه جوش: در اثر حرارت تجزیه میشود
چگالی : ۲.۶۳ گرم بر سانتی متر مکعب
سدیم سولفیت (Na₂SO₃) یک ترکیب معدنی و نمک سدیمی اسید سولفورو است که از یونهای سدیم (Na⁺) و یون سولفیت (SO₃²⁻) تشکیل شده است. این ماده در حالت بیآب معمولاً به صورت جامد سفیدرنگ، بلوری یا پودری و بدون بو دیده . سدیم سولفیت از نظر شیمیایی یک ترکیب یونی محسوب میشود و ساختار آن موجب میشود در محیط آبی به یونهای تشکیلدهنده خود تفکیک شود. محلول آبی آن ماهیتی قلیایی دارد و pH محلولهای آن، بسته به غلظت و شرایط اندازهگیری، معمولاً در محدوده قلیایی قرار میگیرد. سدیم سولفیت همچنین دارای خاصیت کاهندگی است و از نظر پایداری، فرم بیآب آن در مقایسه با برخی فرمهای هیدراته پایداری بیشتری در برابر اکسیداسیون دارد.
از نظر حلالیت، سدیم سولفیت در آب محلول است و میزان حلالیت آن با افزایش دما تغییر میکند. منابع معتبر مقدار حلالیت سدیم سولفیت را در حدود ۲۲ گرم در ۱۰۰ میلی گرم آب در دمای ۲۰ درجه سانتی گراد گزارش کردهاند؛ همچنین برای برخی دادههای مربوط به شرایط آزمایشگاهی، مقادیر متفاوتی بر اساس روش بیان حلالیت گزارش شده است. سدیم سولفیت در گلیسرول نیز قابلیت حلشدن دارد، در حالی که در الکلها حلالیت آن بسیار کمتر است و بهعنوان مادهای کممحلول یا بسیار کممحلول در الکل توصیف میشود. لازم است در هنگام بیان حلالیت، فرم ماده نیز مورد توجه قرار گیرد، زیرا سدیم سولفیت میتواند به صورت هیدرات، بهویژه هپتاهیدرات (Na₂SO₃·۷H₂O) نیز وجود داشته باشد و حلالیت و سایر خواص فیزیکی فرم هیدراته با فرم بیآب یکسان نیست.
از نظر تاریخی، سدیم سولفیت را باید در چارچوب توسعه شیمی ترکیبات گوگرد و نمکهای اسید سولفورو در شیمی معدنی قرنهای هجدهم و نوزدهم بررسی کرد. با توسعه روشهای شناسایی و تهیه ترکیبات سولفیتی و افزایش شناخت ساختار اسیدهای اکسیژنه گوگرد، ترکیباتی مانند سدیم سولفیت بهتدریج بهعنوان مواد شیمیایی مشخص و قابل تهیه شناخته شدند.
از نظر وضعیت تولید و تجارت جهانی، چین یکی از مهمترین مراکز تولید و صادرات سدیم سولفیت به شمار میرود و پس از آن بازارهایی مانند آلمان و ویتنامنیز در میان صادرکنندگان مهم قرار دارند؛ دادههای تجارت بینالمللی مبتنی بر محمولههای ثبتشده، چین، آلمان و ویتنام را در میان صادرکنندگان اصلی سدیم سولفیت نشان میدهد.
سدیم سولفیت (Na₂SO₃) در لوزی خطر NFPA ۷۰۴ معمولاً دارای امتیاز سلامت ۱، اشتعالپذیری ۰ و ناپایداری ۱ است؛ یعنی در شرایط معمول خطر سلامتی خفیف، غیرقابلاشتعال و دارای ناپایداری اندک دارد. تماس مستقیم یا استنشاق گردوغبار آن میتواند موجب تحریک پوست، چشم و دستگاه تنفسی شود و در افراد حساس احتمال بروز واکنشهای حساسیتی وجود دارد؛ برای حیوانات نیز تماس یا ورود مقادیر قابلتوجه میتواند موجب اثرات نامطلوب شود و ورود آن به محیطهای آبی باید کنترل شود. در صورت تماس با چشم یا پوست، محل تماس را فوراً با مقدار زیادی آب شستوشو دهید؛ در صورت استنشاق فرد را به هوای تازه منتقل کنید و در صورت بروز علائم تنفسی به پزشک مراجعه شود؛ در صورت بلع دهان را شستوشو داده، آب بنوشانید و در صورت بروز علائم یا ناراحتی، مراقبت پزشکی دریافت کنید. همچنین باید توجه داشت که تماس سدیم سولفیت با اسیدها میتواند گاز دیاکسید گوگرد (SO₂) آزاد کند که خطر استنشاقی قابلتوجهی دارد.
سدیم سولفیت (Na₂SO₃) به دلیل ماهیت شیمیایی و بهویژه خاصیت کاهندگی، در طیف متنوعی از فرایندهای صنعتی و شیمیایی مورد استفاده قرار میگیرد. یکی از مهمترین زمینههای مصرف آن صنایع خمیر و کاغذ است؛ در این حوزه ترکیبات سولفیتی در فرایندهای شیمیایی مرتبط با آمادهسازی و فرآوری مواد لیگنوسلولزی مورد استفاده قرار گرفتهاند. سدیم سولفیت همچنین در صنایع نساجی برای برخی فرایندهای شیمیایی و بهویژه بهعنوان یک عامل کاهنده یا خنثیکننده گونههای اکسیدکننده باقیمانده در فرآیندهای سفیدگری کاربرد دارد. در صنایع شیمیایی نیز از آن بهعنوان عامل احیاکننده برای کنترل یا حذف برخی مواد اکسیدکننده و در بعضی فرآیندهای سنتزی و تصفیهای استفاده میشود.
یکی دیگر از کاربردهای شناختهشده سدیم سولفیت، تصفیه و آمادهسازی آب صنعتی است؛ این ماده میتواند با مواد اکسیدکنندهای مانند کلر واکنش داده و آنها را خنثی کند و به همین دلیل در برخی سامانههای آب صنعتی و بهخصوص فرآیندهای مرتبط با آب بویلرها مورد استفاده قرار گرفته است. همچنین در برخی فرایندهای مرتبط با صنعت نفت و چاههای نفت از ترکیبات سولفیتی برای کنترل مواد اکسیدکننده و شرایط شیمیایی محیط استفاده شده است.
از دیگر زمینههای مصرف، صنایع غذایی است که سدیم سولفیت با شناسه INS ۲۲۱ / E۲۲۱ بهعنوان یک افزودنی غذایی شناخته میشود. در استانداردهای Codex، برای آن نقشهایی مانند آنتیاکسیدان، نگهدارنده، عامل سفیدکننده، عامل فرآوری آرد و عامل پایدارکننده ذکر شده است و استفاده از آن بسته به نوع ماده غذایی و مقررات مربوطه دارای محدودیتهای مشخص است.
در کار با سدیم سولفیت (Na₂SO₃) باید از ایجاد و استنشاق گردوغبار جلوگیری کرده و از دستکش، عینک ایمنی و تهویه مناسب استفاده شود؛ همچنین از تماس مستقیم ماده با پوست و چشم پرهیز شود. سدیم سولفیت باید در ظرف دربسته، خشک، خنک و دارای تهویه مناسب و دور از مواد ناسازگار و رطوبت نگهداری شود؛ این ماده در شرایط معمول بهعنوان جامد غیرقابلاشتعال طبقهبندی میشود. برای انتقال نیز باید در بستهبندی سالم و کاملاً دربسته، به دور از رطوبت و آسیب فیزیکی جابهجا شود و از تولید گردوغبار در هنگام بارگیری و تخلیه جلوگیری گردد؛ در صورت ریزش نیز از ورود ماده به فاضلاب و مسیرهای آبی جلوگیری شود.
شرکت صنایع شیمیایی نوین آریا، فعالیت رسمی خود را از سال ۱۳۸۶ با تهیه، توزیع و فروش انواع مواد شمیایی در اصفهان آغاز نمود. در ابتدا فروش مواد شیمیایی آزمایشگاهی در اصفهان تحت برندهای مطرح بازار از جمله مرک، سیگما آلدریچ، آلفا ایسر و دایجونگ انجام می گرفت و سپس تهیه و فروش مواد شیمیایی صنعتی در اصفهان با بالاترین کیفیت و نازلترین قیمت به صنایع گوناگون ارایه شد. پس از نیم دهه فعالیت، این شرکت با گسترش فعالیت خود و توزیع انواع مواد شمیایی صنعتی و آزمایشگاهی به سراسر کشور روند رو به رشد خود را ادامه داد. سپس در راستای تسهیل دسترسی و صرفه جویی در وقت کاربران گرامی و در قالب وبسایت فروش مواد شیمیایی ۳۰o۲ اقدام به فروش مواد شیمیایی در اصفهان و سراسر ایران کرده است. با توجه به اینکه سایت فروش مواد شیمیایی ۳۰o۲ در حال به روز رسانی است، در صورت عدم یافتن محصول مورد نظر خود با ما تماس بگیرید.
